Libri e Bibliis omissi in ordinem redacti
Imago de “libris amissis” Tobiam, 1 Enoch, Regulam Communitatis et Evangelium Thomae in unam lineam ponere potest. Ita tabula dramatica, sed lectio historiae inutilis fit. Quattuor scripta ad diversa saecula, communitates et genera litterarum pertinent.
Locutio libri e Bibliis omissi quaestionem quoque celat: e cuius Bibliis omissi? Collectiones catholica, orthodoxa orientalis, orthodoxa Aethiopica, protestantica et Iudaica eosdem fines non habent. Aliqui libri ab una ecclesia servati, ab altera seorsum typis editi sunt. Alii numquam candidati cuiusquam canonis biblici nobis cogniti fuerunt. Prius ordinandum, deinde iudicandum est.
Libri e Bibliis omissi ad quattuor pluteos diversos pertinent
Tempora infra posita sunt lata spatia a viris doctis recepta. “Lingua” ubi opus est distinguit sermonem quo liber probabiliter compositus est a sermone exemplaris integri quod superest.
| Pluteus | Tituli repraesentativi | Tempus fere | Lingua prima aut antiquissimum testimonium linguae | Status eorum |
|---|---|---|---|---|
| Libri deuterocanonici aut canonis longioris | Tobias, Iudith, Sapientia, Sirach, Baruch, 1–2 Maccabaeorum, additamenta Graeca Esther et Danielis | Plerique a tertio ad primum saeculum BCE | Hebraica, Aramaica aut Graeca, pro libro | Vetera Testamenta catholica et orthodoxa multos retinent; Biblia protestantica eos plerumque omittunt aut separant; indices inter ecclesias orthodoxas variant |
| Pseudepigrapha Iudaica | 1 Enoch, Iubilaei, Testamenta Duodecim Patriarcharum | Praesertim aetas Secundi Templi, stratis multiplicibus | Aramaica, Hebraica aut Graeca; nonnullae formae integrae tantum in versionibus posterioribus servantur | Non sunt in canonibus Iudaico, catholico aut plurimis orthodoxis et protestanticis; Enoch et Iubilaei in traditione Tewahedo exceptiones sunt |
| Scripta communitatis Qumran et cognata | Regula Communitatis, Volumen Belli, Pesher Habacuc, Hymni Gratiarum | Praesertim a secundo saeculo BCE ad primum saeculum CE | Maxime Hebraica, cum nonnullis Aramaicis | Scripta Iudaica antiqua prope Qumran inventa; nulla ecclesia hodierna hunc pluteum pro collectione biblica habet |
| Apocrypha Christiana posteriora, inter quae scripta saepe gnostica dicta | Evangelia Thomae, Philippi, Mariae et Iudae; Liber Arcanus Ioannis | Plerumque a secundo ad quartum saeculum CE in formis notis | Plerumque compositio aut fons Graecus; multi testes maiores sunt versiones Copticae posteriores | Testimonia magni pretii de varietate Christianorum veterum, sed a canonibus biblicis historicis ecclesiarum maiorum absunt |
“Gnosticum” nomen controversum est neque omni scripto Christiano extra canonem temere imponendum.
Libri deuterocanonici servati, non clam abiecti sunt
Vetus Testamentum catholicum Tobiam, Iudith, Sapientiam, Sirach, Baruch et 1–2 Maccabaeorum, necnon formas longiores Esther et Danielis includit. Usus catholicus eos deuterocanonicos vocat. Index canonis ipsius Vaticani eos inter libros Veteris Testamenti nominat.
Ecclesiae orthodoxae orientales quoque Vetus Testamentum longius recipiunt. Vulgo haec opera et, pro ecclesia atque editione, libros additos sicut 1 Esdrae, 3 Maccabaeorum, Psalmum 151 aut Orationem Manasse includunt. “Canon orthodoxus” ad unam tabulam universalem reduci non debet nisi iurisdictio nominetur.
Traditiones protestanticae hoc corpus plerumque Apocrypha appellant. Biblia protestantica vetera interdum illud parte separata edebant; pleraeque editiones hodiernae omittunt. Collectiones biblicae Iudaicae hos libros in Tanakh non includunt.
Vox Apocrypha cum loquente mutatur. Protestans deuterocanonem catholicum significare potest. Scriptor catholicus ea voce opera extra canonem catholicum appellare potest. Catalogus academicus latius uti potest. Indicem, non solum nomen, roga.
Pseudepigrapha et regulae Qumran unum genus non sunt
Pseudepigrapha est nomen umbellae a viris doctis hodiernis impositum operibus antiquis quae figuris veneratis tribuuntur aut per voces earum traduntur. Apocalypses, testamenta, historias biblicas retractatas et sapientiam diversissimam complectitur. Liber Iubilaeorum, exempli gratia, novam narrationem Geneseos et primi Exodi velut doctrinam angelicam Mosi datam exponit. Liber Primus Enoch per patriarcham a Deo in Genesi 5 assumptum loquitur.
Nomen non significat omnem lectorem antiquum deceptum se sensisse, neque unam theologiam designat. Aliquid de attributione et classificatione nostra dicit. Enoch et Iubilaei ante Christianismum circumferebantur et inter Volumina Maris Mortui servantur. Necessitudo igitur eorum cum evangelis Christianis posterioribus neque identitas temporis neque generis litterarii est.
Regula Communitatis et Volumen Belli iterum differunt. Ordinem, cultum et spes cuiusdam motus Iudaici tractant. Nullum testimonium docet Iudaeos ubique ea pro Scriptura accepisse. Manuscriptum in spelunca inventum collectionem vel usum probat, non canonem universalem. Bibliotheca Qumran exemplaria biblica, opera Iudaica accepta et compositiones communitatis una continebat.
Hoc discrimen errorem frequentem prohibet: “cum exemplaribus Bibliorum inventum” non significat “e Bibliis remotum.”
Evangelia gnostica ex controversia Christiana posteriori orta sunt
Nag Hammadi duodecim codices et reliquias tertii decimi protulit, qui circiter quinquaginta duo textus Copticos continebant. Multi opera Graeca priora vertunt. Collectio dialogos, revelationes, preces et tractatus necnon scripta “evangelium” inscripta includit. Viri docti disputant qui textus aut motus gnostici dicendi sint; nomen igitur tantum caute utile est.
Haec scripta plerumque ad saecula post aetatem Novi Testamenti pertinent. Evangelium Thomae sententiarum collectio est, Evangelium Philippi praesertim de sacramentis meditatur, et Liber Arcanus Ioannis narrationem revelationis de creatione praebet. Non sunt fasciculus Iudaicus Secundi Templi, sicut Enoch et Iubilaei, sero repertus.
Unumquodque “evangelium testis suppressi” appellare alium errorem generum creat. Titulus non probat Thomam, Philippum aut Mariam auctorem fuisse, et manuscriptum posterius materiam antiquiorem servare potest quin autographum primi saeculi fiat. Historici tempus, strata textus et receptionem cuiusque operis seorsum investigant.
Nullus unus conventus omnes Biblias Christianas ordinavit
Concilium Nicaenum anno 325 libros in Biblias aut ex eis suffragiis non movit. Symbolum eius servatum et viginti canones controversiam de necessitudine Filii ad Patrem, ordinem ecclesiae, clerum, reconciliationem et mores cultus tractant. Nullum indicem librorum biblicorum habent.
Canon per lectionem, descriptionem exemplarium, liturgiam, doctrinam, disputationem et decisiones regionales per saecula crevit. Indices Christiani antiqui inter se non omnes congruunt. Ecclesiae posteriores de partibus Veteris Testamenti aliter iudicaverunt, dum Novum Testamentum viginti septem librorum commune habebant.
Quaestio “Quis eum omisit?” igitur plura responsa habere potest. Communitas Iudaica, concilium catholicum, traditio orthodoxa et confessio protestantica non in eodem puncto unius historiae remotionis stant. Historias partim communes, partim diversas accipiunt. Cur 1 Enoch a plurimis Bibliis abest una talis historia est; locus eius in traditione Aethiopica altera.
Prius pluteum adhibe, deinde rem afirma
Cum titulus in pellicula apparet, quattuor quaere: Quando forma antiquissima quae recuperari potest composita est? Qua lingua antiquissimum testimonium servatur? Quae communitas historica eo reapse usa est? Num aliqua ecclesia vivens eum pro Scriptura recipit?
Hae quaestiones theologiam omnibus lectoribus non decident. Prohibebunt tamen ne revelatio Christiana secundi saeculi pro libro Veteris Testamenti amisso vendatur, aut liber biblicus catholicus ita describatur quasi nullus Christianus eum servaverit.
Day 4 nullam bibliothecam canonis neque facultatem legendi post hunc articulum indicem habet. Hic tantum adiuvat ut litterae circumstantes honeste nominentur.
Quaestiones frequentes
Qui libri e Bibliis omissi sunt, et a quibus?
Nulla una remotio fuit. Protestantes libros plerumque omittunt aut separant quos ecclesiae catholicae et orthodoxae retinent. Plurimae ecclesiae pseudepigrapha Iudaica sicut Enoch et Iubilaeos excludunt, quamquam ecclesiae Tewahedo ea recipiunt. Regulae communitatis Qumran et apocrypha Christiana posteriora numquam pars unius Bibliorum universalium fuerunt quae consilii iudicium exspectaret.
Quid interest inter Apocrypha et Pseudepigrapha?
“Apocrypha” saepe libros Veteris Testamenti longioris significat qui in Bibliis protestanticis seorsum imprimuntur aut omittuntur, quamvis usus variet. “Pseudepigrapha” est genus academicum operum antiquorum nomine aut voce figurarum veneratarum, sicut Enoch, scriptorum. Genera in quibusdam catalogis inter se incidere possunt; index nominatus igitur utroque titulo solo clarior est.
Num evangelia gnostica eiusdem generis sunt atque Enoch et Iubilaei?
Non. Enoch et Iubilaei sunt opera Iudaica ante Christum, in aetate Secundi Templi posita et apud Qumran testata. Textus vulgo evangelia gnostica appellati sunt compositiones Christianae posteriores, praesertim fragmentis Graecis aut versionibus Copticis notae. Tempore, sede, genere et theologia differunt, etsi omnes in indicibus “librorum amissorum” apparere possunt.
Quae ecclesiae quos libros includunt?
Catholici septem libros deuterocanonicos atque additamenta Esther et Danielis includunt. Vetera Testamenta orthodoxa orientalia plerumque longiora sunt et pro traditione variant. Canones Tewahedo Aethiopicus et Erythraeus Enoch et Iubilaeos includunt. Vetera Testamenta protestantica plerumque materiam librorum collectionis Iudaicae sequuntur, quamquam aliter ordinant et numerant; modus quo pars Apocryphorum tractatur inter Protestantes quoque variat.
Fontes:
- Civitas Vaticana, canon catholicus Scripturae
- Ecclesia Orthodoxa in America, canon longior
- Bibliotheca Congressus, genera bibliothecae Qumran
- Cantabrigia, codices Nag Hammadi
- Canones superstites Primi Concilii Nicaeni
Cum plutei separati sunt, dissensio clarior et coniuratio minus necessaria fit.